Του Γιάννακα Ιωάννη. Εκδότη του κλαδικού περιοδικού eWood
Παρατηρώντας τις τελευταίες διεθνείς εξελίξεις, θα πρέπει να σταθούμε σε ένα ακόμη «ανησυχητικό» γεγονός που προέκυψε λόγω της πανδημίας και αφορά την εκρηκτική άνοδο των τιμών σε πολλά έτοιμα προϊόντα, στις πρώτες ύλες μεταποίησης, αλλά και στις διεθνείς μεταφορές, με όλα αυτά να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές, αλλά και με ότι αυτό συνεπάγεται για πολλούς τομείς της ελληνικής οικονομίας, όπως είναι ο τομέας των κατασκευών και της μεταποίησης που ανήκει και ο κλάδος ξύλου – επίπλου.
«Ενός κακού μύρια έπονται» (Σοφοκλής, 496-406 π.Χ.)
Το κακό που προκάλεσε η πανδημία του Covid-19 σε όλη την ανθρωπότητα, ήταν αναμενόμενο να έχει οικονομικές επιπτώσεις και αλυσιδωτές αντιδράσεις σε όλη την παγκόσμια οικονομία και αυτό άρχισε να φαίνεται από το Β’ εξάμηνο του 2020, με την κατάσταση όμως στο 1ο τετράμηνο του 2021 να παίρνει ανεξέλεγκτες διαστάσεις.
Τα συνεχή lockdown και η μείωση του εργατικού προσωπικού στους χώρους παραγωγής και εργασίας -που σε κάποιες περιπτώσεις το ποσοστό αποχής ξεπέρασε και το 80%, είχε σαν αποτέλεσμα τη σημαντική μείωση της παραγωγής πολλών προϊόντων και υπηρεσιών.
Με τη ζήτηση σε πολλά προϊόντα να παραμένει σχετικά σταθερή για μεγάλο διάστημα της πανδημίας και με τον αφανισμό της προσφοράς από πλευράς παραγωγής, τελικά καταγράφηκαν σε διεθνές επίπεδο τεράστιες ελλείψεις, με αποτέλεσμα να προκληθούν οι όποιες ανατιμήσεις, αλλά και καθυστερήσεις στις παραδόσεις πολλών εμπορευμάτων.
Παράλληλα οι περιορισμοί των διεθνών μεταφορών και ειδικά των θαλασσίων μεταφορών από χώρες της Ασίας όπως π.χ. από Κίνα, αλλά και άλλες σημαντικές καθυστερήσεις πολλών χερσαίων μεταφορών από χώρες της Ευρώπης, έχουν διαταράξει και ανεβάσει σημαντικά το κόστος της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.
Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός πως για να φθάσει από χώρες της Ασίας στην Ευρώπη ένα κοντέινερ όγκου περίπου 50 κυβικών μέτρων, την περίοδο προ της πανδημίας κόστιζε περίπου 1.200 – 2.000 δολάρια και τώρα έχει ξεπεράσει τα 9.500 δολάρια, σε κάποιες δε περιπτώσεις ακόμη και τα 12.500 δολάρια.
Θα πρέπει επίσης να σημειωθεί πως η ασφυξία που προκάλεσε τον Μάρτιο του 2021, το τεράστιο πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων Ever Given που λόγω προσάραξης έκλεισε για κάποιο διάστημα τη Διώρυγα του Σουέζ, ανέβασε ακόμη περισσότερο το κόστος μεταφορών από τις ασιατικές χώρες.
Σε μια μικρή έρευνα που πραγματοποιήσαμε στον κλάδο στα τέλη Απριλίου 2021, διαπιστώσαμε κατά προσέγγιση κάποια ποσοστά ανατιμήσεων που επικρατούν αυτή τη στιγμή στην αγορά, τονίζοντας πως για τους επόμενους μήνες του 2021 τα ποσοστά αυτά μπορεί να εξακολουθούν να κινούνται ανοδικά.
Εστιάζοντας κυρίως στη ξυλεία και στα βιομηχανικά προϊόντα ξύλου που αποτελούν τη βάση μεταποίησης για την παραγωγή πολλών τελικών προϊόντων του κλάδου, θα πρέπει να αναφερθεί πως υπάρχουν αρκετά είδη ξύλου, που οι ανατιμήσεις έχουν ξεπεράσει το 60%, οι δε χρόνοι παράδοσης έχουν ξεφύγει από κάθε λογικό και ανεκτό όριο.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα πολλών Ευρωπαϊκών πριστηρίων αλλά και της Ρωσίας, όπου πολλά εργοστάσια λόγω της τεράστιας έλλειψης κορμών ξύλου, αδυνατούν να παραδώσουν προϊόντα σε εύλογο χρονικό διάστημα και από δύο εβδομάδες που ήταν πριν την πανδημία σήμερα ξεπερνά τους 2-3 μήνες και μάλιστα ο χρόνος αυτός δείχνει να είναι από κάποια εργοστάσια ίσως και ακατόρθωτος.
Βέβαια λόγω του μικρού μεγέθους της ελληνικής αγοράς, υπάρχουν περιπτώσεις που πολλά διεθνή εργοστάσια επεξεργασίας ξύλου, άλλα προφασιζόμενα διάφορες δικαιολογίες και άλλα εσκεμμένα, αρνούνται να παραδώσουν προϊόντα στην Ελλάδα αφού ξέρουν πως μπορούν να τα πουλήσουν σε άλλες χώρες ακριβότερα, όπως π.χ. σε ΗΠΑ, Κίνα και Αίγυπτο που αγοράζουν σήμερα ότι βρουν ανεξαρτήτως τιμής.
Δεν είναι τυχαίο στις ΗΠΑ -που τα τελευταία χρόνια βρίσκεται σε κατασκευαστική έξαρση, οι αυξήσεις σε διάφορα είδη ξυλείας σήμερα ξεπερνούν το 200% και σε κάποιες περιπτώσεις και το 250%.
Στην Κίνα που είναι και ο μεγαλύτερος εισαγωγέας ξυλείας στον κόσμο και που σταμάτησε πρώτη για μεγάλο διάστημα κάθε δραστηριότητα λόγω της πανδημίας, οι αυξήσεις σήμερα ξεπερνούν το 35% με πολλούς αναλυτές να αναφέρουν πως σύντομα το ποσοστό αυτό θα ξεπεράσει το 50%.
Στην Αίγυπτο οι τιμές έχουν εκτοξευθεί λόγω των τεραστίων αναγκών που προκύπτουν σε ξυλεία και πολλών προϊόντων ξύλου για την οικοδόμηση της Νέας Πρωτεύουσας της χώρας που μέχρι στιγμής δεν έχει συγκεκριμένο όνομα!
Πρόκειται για ένα γιγαντιαίο έργο που ξεκίνησε το 2015, σε μια έκταση 700 τετραγωνικών χιλιομέτρων, σε μια περιοχή της ερήμου που απέχει 45 χιλιόμετρα ανατολικά του Καΐρου και όταν ολοκληρωθεί περίπου το 2030, εικάζεται πως θα είναι μία από τις πιο σύγχρονες πόλεις του κόσμου, με πληθυσμό κοντά στα 7.000.000 κατοίκους. Ας σημειωθεί πως οι περισσότερες κοινοπραξίες κατασκευής του έργου είναι κινέζικων συμφερόντων.
Σχετικά με τις ανατιμήσεις
Μέχρι τα τέλη Απριλίου στην πριστή ξυλεία από έλατο Σουηδίας και Φινλανδίας, οι αυξήσεις κυμαίνονταν μεταξύ 36% – 45% και για πριστή ξυλεία πεύκου από 27% – 40%.
Τα αντίστοιχα ξύλα από Ρωσία σε έλατο, οι αυξήσεις είναι 50% και σε πεύκο μεταξύ 32% – 35%.
Στη πριστή ξυλεία από Αυστρία, οι αυξήσεις ξεπερνούν το 60% ενώ στα τράβα είναι μεταξύ 9% – 12% και στο σύνθετο ξύλο ξεπερνούν το 47% – 50%.
Στο κόντρα πλακέ σημύδας από Ρωσία οι αυξήσεις είναι περίπου στο 36% και στα OSB ξεπερνούν το 32% – 35%.
Δεν θα πρέπει να μας διαφεύγει πως σε πολλά βιομηχανικά προϊόντα ξύλου όπως μοριοσανίδες, ινοσανίδες, κόντρα πλακέ, σύνθετα, OSB κλπ. οι όποιες ανατιμήσεις είναι ακόμη μεγαλύτερες λόγω του διπλασιασμού και της τιμής της κόλλας που χρειάζεται για την παραγωγή τους.
Ενδεικτικά αναφέρουμε και κάποια άλλα προϊόντα του κλάδου όπως:
Βερνίκια > από 10% – 15%
Κόλλες > από 25% – 40%
Λειαντικά υλικά > από 5% – 8%
Υλικά επιπλοποιίας > από 15% – 20%
Υλικά συσκευασίας > 50%
Ξυλουργικά μηχανήματα > από 3% – 5%
Λαμαρίνες, Μοτέρ κλπ. > από 40%
Διάφορα Βιομηχανικά προϊόντα ξύλου > από 15% – 40%
Οι προμηθευτές βρίσκονται σε απόγνωση
Θα πρέπει να αναφερθεί πως υπήρξαν πολλές εταιρείες προμηθευτών στη χώρα μας, που από την αρχή των ανατιμήσεων και όσο τα ποσοστά ήταν ακόμη σε χαμηλό επίπεδο, κατέβαλαν φιλότιμες προσπάθειες ώστε ένα μέρος του αυξημένου κόστους παραγωγής και εμπορίας των προϊόντων τους να το απορροφήσουν οι ίδιες και να μην το μετακυλήσουν στους πελάτες τους.
Δεν θα πρέπει όμως να μας διαφεύγει πως ο κλάδος μόλις άρχισε να βγαίνει από την οικονομική κρίση των προηγουμένων ετών και τα περιθώρια κέρδους για όσες επιχειρήσεις κατάφεραν να επιβιώσουν είναι ήδη μικρά.
Με τέτοια όμως μεγέθη ανατιμήσεων, είναι αδύνατο να συγκρατηθούν οι τιμές και θέλουμε να ελπίζουμε πως στους επόμενους μήνες με την ομαλοποίηση της παγκόσμιας κατάστασης, οι τιμές θα επανέλθουν στα προηγούμενα προ πανδημίας επίπεδα.
Αποποίηση Ευθύνης
Το υλικό αυτό παρέχεται για πληροφοριακούς και μόνο σκοπούς. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να εκληφθεί ως προσφορά, συμβουλή ή προτροπή για την αγορά ή πώληση των αναφερόμενων προϊόντων. Παρόλο που οι πληροφορίες που περιέχονται βασίζονται σε πηγές που θεωρούνται αξιόπιστες, καμία διασφάλιση δε δίνεται ότι είναι πλήρεις ή ακριβείς και δεν θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.
