Τι αλλαγές θα φέρει το Industry 4.0 στην ανθρωπότητα.

Αφιέρωμα στην 4η Βιομηχανική Επανάσταση (Industry 4.0)

Η κυριαρχία των ρομπότ και η εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης, επαναπροσδιορίζουν την απλή και ευδιάκριτη σχέση που ξέραμε μέχρι σήμερα μεταξύ ανθρώπου και μηχανής και η διαφορά ανάμεσα στον πραγματικό και ψηφιακό κόσμο, γίνεται πλέον αρκετά δυσδιάκριτη και αιτία για αρκετούς κοινωνικούς προβληματισμούς αλλά και συγκρούσεις.

Υπάρχουν πολλά σενάρια που φοβίζουν, αλλά και πολλά που δημιουργούν νέες προοπτικές και ελπίδες για ένα καλύτερο αύριο!

Όπως σε κάθε βιομηχανική επανάσταση που προηγήθηκε, έτσι και τώρα η 4η βιομηχανική επανάσταση, έχει τη δυνατότητα να αυξήσει τα επίπεδα του παγκοσμίου εισοδήματος και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των ανθρώπων σε όλο τον κόσμο.

Θα αλλάξει το παγκόσμιο ΑΕΠ

Εκτιμάται πως μέχρι το 2030 η τεχνητή νοημοσύνη θα προσθέσει 12,8 τρισ. ευρώ στην παγκόσμια οικονομία, αυξάνοντας περίπου κατά 14% το παγκόσμιο ΑΕΠ.

Από αυτά περίπου 7,4 τρισ. ευρώ θα προέλθουν από νέα καινοτόμα πρωτοεμφανιζόμενα προϊόντα και υπηρεσίες και άλλα 5,4 τρισ. ευρώ από την αύξηση της παραγωγικότητας που θα φέρει η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.

Για πολλούς αναλυτές αυτός ο νέος πλούτος, θα μπορούσε να επενδυθεί μακροπρόθεσμα στην ευημερία της ανθρωπότητας.

Θα αλλάξει την αγορά εργασίας

Όπως επισημαίνουν πολλοί αναλυτές η 4η βιομηχανική επανάσταση, θα διαταράξει την αγορά εργασίας, αλλάζοντας εντελώς τη μορφή της και τις ειδικότητες που ξέρουμε σήμερα, με τις ανεπτυγμένες οικονομίες να επηρεάζονται περισσότερο από τις εξελίξεις από ό,τι οι αναπτυσσόμενες.

Μελέτη του πανεπιστημίου της Οξφόρδης υπολογίζει πως σε 10-20 χρόνια το 47% των επαγγελμάτων στις ΗΠΑ θα έχει αυτοματοποιηθεί. Σύμφωνα με πολλούς ερευνητές η τεχνητή νοημοσύνη θα αντικαταστήσει πολλές από τις σημερινές ειδικότητες όπως π.χ. μέχρι το 2024 αυτή του μεταφραστή, μέχρι το 2027 πολλούς οδηγούς φορτηγών, ακόμη και του χειρουργού μέχρι το 2053.

Καθώς η αυτοματοποίηση αντικαθιστά το εργατικό δυναμικό θα υπάρξουν ειδικότητες όπως αυτές της “χαμηλής ειδίκευσης” που θα εκλείψουν, αλλά και νέες ειδικότητες “υψηλής ειδίκευσης” που θα εμφανιστούν.

Σε μελέτη που εκπονήθηκε το 2017 για λογαριασμό της Ε.Ε το 65% των παιδιών της Ε.Ε που πάνε σήμερα στο δημοτικό σχολείο θα απασχοληθούν μελλοντικά σε νέες μορφές επαγγελμάτων που δεν υπάρχουν σήμερα, όπως προγραμματιστής ρομπότ, σχεδιαστής μηχανών, συντηρητής μηχανημάτων και λογισμικού manager virtual reality, προηγμένοι χειριστές των big data κλπ.

Στις 36 χώρες του ΟΟΣΑ (Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης), που συμπεριλαμβάνεται και η Ελλάδα, μέχρι το 2030 πάνω από 66 εκατ. εργαζόμενοι λόγω του αυτοματισμού ίσως να χρειαστεί να αλλάξουν επάγγελμα, σύμφωνα με μελέτη του Οργανισμού που δημοσιεύτηκε το Απρίλιο του 2018.

Πολλοί υποστηρίζουν πως η αυτοματοποίηση και η αντικατάσταση του ανθρώπινου δυναμικού με «έξυπνες» μηχανές ρομπότ, θα οδηγήσει στη διόγκωση της ανεργίας, στην όξυνση των ανισοτήτων και πολλά άλλα ίσως εκφοβιστικά σενάρια, όπως συνέβαινε και σε κάθε προηγούμενη βιομηχανική επανάσταση και τα οποία όμως σε γενικές γραμμές δεν επαληθεύτηκαν.

Σε έρευνα της McKinsey & Company (η μεγαλύτερη Αμερικάνικη εταιρεία συμβούλων διαχείρισης), τα αποτελέσματα της οποίας έδειξαν πως μεταξύ του 1980 και του 2015, η εισαγωγή των ηλεκτρονικών υπολογιστών στην αγορά εργασίας των ΗΠΑ, ναι μεν μετατόπισε 3,5 εκατομμύρια θέσεις εργασίας, αλλά δημιούργησε επίσης και 19,2 εκατομμύρια νέες θέσεις.

Θα πρέπει να επισημανθεί, πως σήμερα είναι πολλοί (ανάμεσα τους και ο Μπιλ Γκέιτς ιδρυτής της Microsoft), που πιστεύουν και όχι άδικα, πως οι κυβερνήσεις θα πρέπει να εξετάσουν τις επιπτώσεις που θα φέρει σε πολλούς τομείς η αυτοματοποίηση και να προσανατολιστούν στην επιβολή φόρου στα ρομπότ σαν να ήταν εργαζόμενοι. Και αυτό γιατί σε κάθε θέση που καταλαμβάνουν τα ρομπότ, χάνονται σημαντικά χρηματικά ποσά από φόρους και εισφορές που πλήρωναν οι εργαζόμενοι και τα οποία χρηματοδοτούν σήμερα το κοινωνικό κράτος που είναι υπέρ αναγκαίο σε τομείς όπως η υγεία, η εκπαίδευση και γενικότερα οι διάφορες κοινωνικές παροχές.

Η σημερινή αλματώδης ανάπτυξη της τεχνολογίας σίγουρα προβληματίζει ειδικούς και μη, αλλά έχει ιστορικά αποδειχθεί πως η ανθρωπότητα, πάντα προσαρμοζόταν στις νέες τεχνολογίες και σε πολλές περιπτώσεις το επίπεδο ζωής γινόταν καλύτερο μέσα από αυτές.

Αλλάζει ο κλάδος της υγείας

Η τεχνητή νοημοσύνη και η ρομποτική θα αλλάξουν εντελώς την ιατρική επιστήμη και τις εφαρμογές της.

Τα ρομπότ θα εκτελούν ακριβέστερες και αποτελεσματικότερες χειρουργικές επεμβάσεις και θα χρησιμοποιούνται ακόμη και για τη φροντίδα των ηλικιωμένων.
Η διάγνωση και η θεραπεία πολλών ασθενειών, θα είναι πιο γρήγορη και πιο αποτελεσματική και το «τσεκ απ» βασικών ζωτικών δεικτών θα γίνεται στο σπίτι με ατομικές συσκευές χειρός.
Θα εμφανιστούν νέα αποτελεσματικά φάρμακα ακόμη και για ανίατες ασθένειες και θα ανέβει το μέσο προσδόκιμο ζωής. Από τα τα 52,9 χρόνια που ήταν το 1950 και τα 70,5 που έφτασε το 2017, εκτιμάται πως σε λίγα χρόνια μπορεί να ξεπεράσει και τα 100 χρόνια.

Αλλάζει ο τομέας της παιδείας και διευρύνονται οι γνώσεις

Λόγω της τεχνητής νοημοσύνης είναι επίσης δραστικές οι αλλαγές που θα υπάρξουν σε πολλούς τομείς της παιδείας, καθώς και στο εύρος των γνώσεων όλων των ανθρώπων, κάτι που βλέπουμε να γίνεται από σήμερα.

Ακόμη και σήμερα μπορεί κάποιος όπου και αν βρίσκεται, να παρακολουθεί μαθήματα μέσω του διαδικτύου, σε οποιοδήποτε πανεπιστήμιο του κόσμου.

Σε πολλές χώρες ήδη τα παιδιά μαθαίνουν κώδικα προγραμματισμού από το δημοτικό. Οι τελευταίες διαφημίσεις της COSMOTE βλέπουμε να προβάλουν συνεχώς και να προωθούν την εκπαιδευτική ρομποτική για παιδιά ηλικίας 4-18 ετών.

Σήμερα τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media) όπως είναι π.χ, το Facebook, το Twitter και ακόμη ειδικότερα το YouTube, το vimeo κλπ. κατακλύζουν όλο και περισσότερο τον κόσμο της ενημέρωσης και της πληροφορίας και διευρύνουν αφάνταστα τις γνώσεις σε οποιοδήποτε θεματικό πεδίο.

Λόγω της συνεχούς ανάπτυξης της τεχνολογίας και προκειμένου η κατάρτιση των εργαζομένων να είναι πάντα επίκαιρη, θα επιβάλλεται πλέον σε όλους, ανεξαρτήτως ειδικότητας, η δια βίου μάθηση, όπως π.χ. γινόταν ανέκαθεν στα ιατρικά επαγγέλματα.

Αλλάζει ο χρηματοπιστωτικός κλάδος

Αλλάζει ό τρόπος λειτουργίας και ο προσανατολισμός του τραπεζικού κλάδου με το κλείσιμο ή συγχώνευση πολλών φυσικών τραπεζικών καταστημάτων και όλες οι συναλλαγές θα γίνονται ηλεκτρονικά μέσω του διαδικτύου, κάτι που το βλέπουμε να συμβαίνει ήδη και σήμερα.

Τα στοιχεία που κατέθεσε ο ο πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) κ. Νίκος Καραμούζης, κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στο συνέδριο του Economist το 2018, μιλούν από μόνα τους. Από το τέλος του 2014 μέχρι τον Ιούνιο του 2018, οι ενεργοί πελάτες στο internet banking αυξήθηκαν 131% φτάνοντας τα 2,6 εκατ., η αύξηση του mobile banking για το ίδιο διάστημα αυξήθηκε κατά 465% σε 1,2 εκατ. και τα εγκατεστημένα στην Ελλάδα POS από 130.000 που ήταν στο τέλος του 2014, ξεπέρασαν τις 700.000 τον Ιούλιο του 2018.

Αλλάζει η έννοια και η μορφή του χρήματος έτσι όπως την ξέραμε μέχρι σήμερα και το ψηφιακό χρήμα ή αλλιώς κρυπτονομίσματα, όπως είναι π.χ. το Bitcoin (που σήμερα φοβίζει και αμφισβητείται από πολλούς), υιοθετείται όλο και περισσότερο από πολλούς Οργανισμούς και εταιρείες. Ήδη η Google και η Amazon ετοιμάζονται να εκδώσουν δικά τους κρυπτονομίσματα.

Το Blockchain (αλυσίδα των μπλόκ ή αλυσίδα κοινοποιήσεων) αλλάζει τη σχέση και την ασφάλεια των ψηφιακών δεδομένων.

Το blockchain με πολύ απλά λόγια, είναι ένας γρήγορος, απλός και έξυπνος τρόπος για να μεταφέρει κάποιος ψηφιακά, πληροφορίες, έγγραφα, χρήματα και οτιδήποτε άλλο χρειαστεί από τον Α στον Β με έναν πλήρως αυτοματοποιημένο και ασφαλή τρόπο.

Βασίζεται σε ένα αρκετά πολύπλοκο (άρα και ασφαλές) αποκεντρωμένο σύστημα κρυπτογράφησης, το οποίο μέσα από προηγμένους αλγορίθμους εγγυάται την πιο αξιόπιστη μεταφορά ψηφιακών δεδομένων.

Θα το παρομοιάζαμε με πάρα πολύ απλά λόγια σαν μία ψηφιακή κούριερ, η οποία εγγυάται ότι όποιο περιεχόμενο παραλαμβάνει από τον Α, αυτό ακριβώς θα παραδώσει στον Β, χωρίς κατά τη μεταφορά, να μπορεί κανείς να δει το περιεχόμενο, να το αλλάξει ή να το αλλοιώσει και σε καμία περίπτωση να το χειραγωγήσει η και να το διαγράψει.

Για κάποιους το blockchain πυροδοτεί μια μεγάλη τεχνολογική επανάσταση, αντίστοιχη με αυτή που έφερε το ίντερνετ.

Θεωρείται πως θα αλλάξει άρδην όλες τις επαγγελματικές συναλλαγές της βιομηχανίας, των Logistics και όχι μόνο, θα εξαλείψει την γραφειοκρατία και τις απάτες, θα αλλάξει τον τρόπο αρχειοθέτησης και διασταύρωσης πληροφοριών και στοιχείων, θα σταματήσει τις διαρροές προσωπικών δεδομένων και πολλοί πιστεύουν πως σύντομα θα είναι και το μέσο διεξαγωγής ψηφοφοριών.

Μέχρι το 2030 η τεχνολογία του blockchain, όταν θα συνδυαστεί με συσκευές Internet of Things, αναμένεται να εισφέρει στις επιχειρήσεις παγκοσμίως προστιθέμενη αξία συνολικού ύψους 3,1 τρισ. δολαρίων.


Αφιέρωμα στην 4η Βιομηχανική Επανάσταση (Industry 4.0)
Προηγούμενο: Μέρος 3ο: Industry 4.0 και οι τεχνολογίες που το συνθέτουν σήμερα.
Επόμενο: Μέρος 5ο: Πόσο έτοιμη είναι η βιομηχανία ξύλου – επίπλου.